Algemene info

Introductie

Onderzoek naar het leren en onderwijzen van geschiedenis is van belang voor het realiseren van betekenisvol en effectief geschiedenisonderwijs. De afgelopen tien jaar heeft het geschieddidactisch onderzoek in Nederland een sterke groei gekend. Er bestaat sinds enige jaren ook een Nederlands-Vlaams netwerk van onderzoekers.
Met de instelling van ‘Meesterschap in Vakdidactiek Geschiedenis’ en het Dudoc-Alfa programma versterken en verrijken de geesteswetenschappelijke faculteiten het vakdidactisch historisch onderzoek.

Speerpunten
Het meesterschapsteam Geschiedenis werkt de komende jaren aan de volgende drie speerpunten:

1. Onderzoek borgen en versterken
Om de continuïteit van het vakdidactische onderzoek te waarborgen, richt het meesterschapsteam zich uitdrukkelijk op het faciliteren van de instroom van nieuwe onderzoekers en op de doorstroom van gepromoveerde onderzoekers richting vervolgprojecten. Te denken valt aan meer gezamenlijke begeleiding van nieuwe onderzoekers, samenwerking bij subsidieaanvragen en de organisatie van internationale webinars rondom specifieke onderzoeksthema’s. Er wordt tevens gewerkt aan versterking van een Europees netwerk van onderzoekers, onder andere binnen de European Association for Research on Learning and Instruction (EARLI).

Hier vindt u een overzicht van de belangrijkste thema’s in het geschieddidactisch onderzoek.

2. Kruisbestuiving bevorderen
Juist op het snijvlak van verschillende disciplines en bij samenwerking tussen mensen met verschillende maar aanvullende expertise, kan nieuwe vakdidactische kennis ontstaan en verder verspreid worden. Thema’s die de komende jaren in een brede community van historici, onderzoekers die zich richten op een vakdidactisch thema, leraren en lerarenopleiders kunnen worden opgepakt zijn de aansluiting tussen primair en voortgezet onderwijs, en tussen voortgezet onderwijs en universiteit; de effecten van nieuwe media op het verwerven en doceren van historische kennis en vaardigheden en een evaluatie van de implementatie van het referentiekader van tien tijdvakken.
We willen daarnaast werken aan meer uitwisseling van kennis en inzichten met aangrenzende vakdidactieken, zoals die van literatuur- en cultuuronderwijs. Hiertoe wordt ook samenwerking gezocht met de andere meesterschapsteams.

3. Toegankelijk maken
Juist omdat er internationaal en nationaal behoorlijk wat onderzoek wordt verricht, is binnen opleidingen en bij nieuwe onderzoekers behoefte aan overzicht. Naar welke thema’s is al veel onderzoek gedaan en wat zijn de belangrijkste bevindingen? Welk lopend onderzoek is er binnen Nederland en Vlaanderen? Wat kunnen universitaire opleidingen geschiedenis aan vakdidactisch onderzoek hebben?
Onderzoekers zal gevraagd worden om hun lopende onderzoek te presenteren op de website van de geschiedenisafdeling van het Landelijk Expertisecentrum Mens- en Maatschappijvakken. Er wordt voor september 2015 een publicatie gepland (‘Geschiedenisonderwijs onderzocht’) waarin met bijdragen van diverse onderzoekers een overzicht wordt gegeven van de belangrijkste thema’s binnen het vakdidactische onderzoek van de laatste jaren, dat functioneel is binnen de (leraren)opleidingen.

Reacties
Het meesterschapsteam Geschiedenis bestaat uit prof. dr. Carla van Boxtel van de Universiteit van Amsterdam (hoogleraar Vakdidactiek geschiedenis), dr.Chiel van den Akker van de Vrije Universiteit, en dr. Susan Hogervorst van de Open Universiteit.

Reacties op bovengenoemde plannen en suggesties ter aanvulling zijn van harte welkom.